خون شناسیخونگیری

انواع سوزن خونگیری

سوزن

در حالت عادیخون­گیری با فرو بردن سوزن در رگ و کشیدن خون در لوله­های خلأ یا سرنگ انجام می­گیرد. مسئله مهم در مرحله اول صحت اطمینان از سلامت سوزن­های یک بار مصرف استریل است که نباید قبلاً باز شده و ناقص باشند. و آگاهی فلبوتومیست از چگونگی استفاده مناسب از لوله­های خلأ در شرایط مختلف است. نوک سوزن باید تیز و اریب و نوک آن بدون دندانه  و بریدگی باشد.

 

 

مشخصات سوزن

تمام سوزن­ها  در استفاده از سرنگ باید سالــم و قابل اطمینـان

باشند (شکل ۳-۵).

نوک سالم: ورود ســوزن به رگ را، با کم­تریــن احســاس درد،

تسهیل می­کند.

اریب۱: زاویه بریـــدگی نوک سوزن است که در انواع درشت آن،

خطر پاره­شدن پوست و یا بافت وجود نخواهد داشت.

ساقه۲[۱]: ساقه سوزن­ها از نظر طول و ضخامــت متفاوت­اند. طول                                    شکل (۳-۵)- شکل سوزن سرنگ

کوچک­تـرین آن­ها با شــکل پروانــه­ای (شکل ۴-۵)، حــدود دو

سانتی­متر و طول سوزن­های عـادی و استاندارد، بین ۵/۳ تا چهـار

سانتی­متــر است. انتخاب نوع سوزن، بــه عمــق رگ و تجــربـه

فلبوتومیست بستگی دارد.

ضخامت۳یا”گاژ” سوزن، شاخـص قطــر داخلــی آن است که بـا

شماره مشخص می­شود. به ترتیبی که شماره گاژ سوزن­های بـاریک،

بالا بوده و در سوزن­های ضخیـم، پایین است. بستـه­بنـدی سـوزن­ها

براساس گاژ و  با  رنگ­های  سر انتهایی  آن­هـــا مشخـص می­شوند.

انتخــاب ســوزن در خونگیری­ها، براساس گاژ نبــوده و دلخواه نیـز

نمی­تواند باشد. بلکــه بستگی بـه نــوع جمع­آوری نمونه  خـــون و                     شکل (۴-۵)- سوزن پروانه­ای

رعایت همـه شرایط بیمار دارد.

گاژ ۱۶، ضخیم­ترین سوزن در خون­گیری است. گاژ سوزن­های مورد استـفادهمعمولی بین ۱۶ تا ۱۸ میباشند. گاژ ۲۳، کوچـک­تـرین آن­هــاست که دررگ­های ظریف و شکننده به کار می­رود. نـوع متعارف و انتخابی ســوزن در افراد بالغ به طور عادی گاژ ۲۱ است. با سوزن­های بـزرگ و دهان باز جریان خون سریع­تر انجام می­گیرد. در عین حال آزار دهنده­تر بوده و ممکن است به

به علت ایجاد فشار منفی، موجب فشــردگی رگ و توقــف جریان خون شود. با سوزن­های باریک و گاژ بالا، سرعت جریان خون کم شده و امکان همولیز گلبول­ها در موقععبور از مجرای تنگ آن­ها زیاد خواهد بود. با تجربه کاری، اطلاعات بیشتری در انتخاب سوزن، کسب می­شود.

سر انتهایی سوزن۱۲[۲]: قسمتی است که به سرنگ وصل می­شود.

 

سوزن­های چند نمونه­ای

اغلب موارد خون­گیری، با استفاده از لوله­های خلأ و سوزن­های دو سره یا چند نمونه­ای انجام می­گیرد. یک سر این سوزن­ها، با روکش پلاستیکی پوشیده شده و سر دیگر تیز و وارد رگ می­شود (شکل ۵-۵).  این سوزن­ها از وسط به استوانه­ای پلاستیــکی به نــام نگهدارنــده۲(هولدر) محکم می­شوند. بطوری که سر پلاستیکی درون هولدر قرار میگیرد. در موقع خون­گیری، درپوش پلاستیکی لولـه خلأ در هولدر، به روکش پلاستیکی سوزن نزدیک می­شود، کــه با فشار انگشت به انتهای لوله سوراخ شده و با فشار منفی خلأ و جــریان خـــون بـه درون لوله باز می­شود. روکش پلاستیکی سوزن در موقـع تعویض

لولـــه­ها، از نشت خــــون به درون هولدر جلــوگیــری

می­کند. این سوزن­ها چون همزمان با قــرار داشتن

سر آنها در رگ، مـی­توان لولــه­های متعـددی را از

خون پـر کند، به چندنمونه­ای۳[۳]معروف شده است.

شکل (۵-۵): مجموعه آماده، (شامل لوله خلأ، سوزن

و هولدر (A) ، هولــدر (B)  سوزن دوسره یا چنــد

نمونه­ای است.

ایمنی سرنگ و سوزن

گاهی فشار منفی بالای خلأ، در لوله­ها، با تنـگ­

کردنرگ­هـای کوچـک و شکننده بیــمار، عمـــل

خون­گیری را با مشکل روبرو می­کند. در این مـوارد،

میتــوان از ســوزن مخصوص هیپــودرمیک۴ماننــد

(شکل ۵-۳) استفاده نمود.

امتیاز سرنگ در قابلیت کنترل خلأ با آهستگی عقب

کشیدن پیستون آن است.

امتیاز دیگر آن، در قابلیت دید بهتر جریان خـوندر                                          شکل (۵-۵)

دهانه سوزن۵[۴] است که به بدنه آن وصل می­شود. گاژ

متعارف سوزن­های سرنگ۲۲ با طول ۵/۲ سانتی­متر است. ســوزن­های ایمن۶شکل( ۵-۶) قابل استفاده در سرنگ نیز وجود دارد.

 

سوزن­های مدل پروانه­ای

سوزنهایمخصوص به اصطلاح  بالدار۱ در تصویر (۵-۴)، که پروانه­ای۲ نیز نامیده می­شوند، برای ورود به رگ­های کوچک، به طور معمول در کودکان با رگ­های شکننده  و در افراد مسن با رگ­های تا حدی سخت، مورد استفاده قرار می­گیرد. این سوزن­ها در مقایسه با سرنگ و لوله­های خون­گیری، قابل مانور دادن درون رگ­های باریک، در تهیه برای حجم کم­خون هستند. اندازه معمولی این سوزن­ها ۲۳ گاژ با طول کم­تر از دو سانتی­متر است. انتهای آن­ها با گیره­ای شبیه بال پروانه به لوله باریک و از جنس لاتکس متصل است، که در موارد ضروری به سرنگ یا لوله­های خلأ نیز میتوان وصل نمود. سوزن­های ایمن در انواع مختلف باروکش­های مخصوص پوشانده شده اند. اکثر آنها متناسب با لوله­های خون­گیری تهیه شده­اند و یا با آداپتورهایی۳ قابل استفاده میباشند.

 

ایمنی سوزن

برخورد ناگهانی سوزن خــون­آلود با دست یا بـــدن در موقــع

خون­گیری، می­تواند مســئله بسیار پر اهمیت است. طبــق آمـــار

مـرکز کنتــــرلو پیش­گیــر بیمــاری­هــا (CDC)4 در آمــریکا،

آزمایشگاه­ها و مــراکزپزشکی روزانه با بیش از ۱۰۰۰ مـــورد سوزن

خوردگی بــه دست وخطر انتقال و انتشار عفونت روبرو میشوند. ایمنیشکل (۶-۵)- سوزن ایمن با پوشش پلاستیکی

محیط کار برایحفظ سلامت بیمار و فلبوتومیست تـــوسط وزارت

بهداشت کشور و سایر کشورها اجباری شده است. در ایـــنزمینـــه روش­هــای استانــدارد و مطمئنی از جــمله استفاده اجبـاری از پوشش­های متصل به سرنگ یا هولدر وجـــود دارد که بعــد از  خونگیــری خودبه خود روی سوزن را مـی­پوشاند. ســــوزن­هایخــودپوش۵[۵]تکی، به غلاف پلاستیکی متصل هستند (تصویر ۶-۵) کهروی آن­ها رابعد از خون­گیری با فشار انگشت شست  می­پوشاند.

 

نحوه اتصال سوزن با لوله هولدر

 

 

خونگیری با لوله­های خلأ و سوزن دو سره، نیازمند رابطی است که آن­ها را به هم متصل کند. این رابط که نگه­دارنده۶(holder)نامیده می­شود، استوانه شفافی از جنس پلاستیک است که یک سر آن برای اتصال به سوزن،  باریک شده و سر دیگر آن باز است (شکل ۵-۷) که لوله خلأ در آن جا میگیرد. انواع هولدرها متناسب با اندازه لوله­ها، کوچک و بزرگ هستند. قبل از خون­گیری باید از اتصال محکم و ایمن سوزن به هولدر مطمئن شد. جدا کردن هر بار سوزن از هولدر،  خطر برخورد با دست بیمار یا فلبوتومیست رابیشتر میکند و احتمال انتشار ذرات خون را به شکل آئروسل نیز بالا

میبرد. مقررات بین­المللی ایجاب می­کند که به منظور حفظ ایمنی، از “هولدرهای” یک بار

مصرفکه متصل به پوشش سوزن هستند (تصویر ۷-۵) استفاده شود و بصورت مجموعه و

یک جا منهدم گردند. هر چند که هنوز از انواع ساده آن استفاده می­شود.

۱٫Bevel                                                       ۲٫augeShaft                                             ۳٫Gauge

  1. Hub 2.Holder 3. Multisample
  2. Hypodermic 5. Hub                                                 ۶٫ Safety needle

۱٫Winged infusion set              ۲٫ Butterfly                                 ۳٫Iueer adapterandPrevention                                                  ۵٫ Self capping                         ۶٫ HolderCDC: Centers Disease Control4.

  1. Additive
مشاهده بیشتر

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

%u0637%u0631%u0627%u062D%u06CC %u0633%u0627%u06CC%u062A
بستن