مطالب علمی

بررسی اختلالات عملکردی هورمون های جنسی زنانه

 

مکانیسم های بیوشیمیائی بلوغ

 

تکامل دوره بلوغ کامل حدود ۳-۲ سال طول می کشد.قبل از شروع آن یک مرحله تکامل آدرنال (در سن ۷-۶ سالگی) بنام Adrenarche می باشد که از لحاظ بیوشیمیائی افزایش (Dehydroepiandrostrone sulfate)DHEAS از اختصاصات آن می باشد.

 

بلوغ زودرس

 

بروز بلوغ قبل از سن ۸ سالگی(در جوامع اروپائی)

– علائم بالینی

بزرگ شدن سینه ها و/ یا رشد مو در ناحیه عانه و زیر بغل

– پروفایل اولیه

هدف از این پروفایل اقتراق میان موارد ذیل می باشد:              

– رشد مو بصورت مجزا در ناحیه عانه و زیر بغل

– بزرگ شدن سینه ها بصورت مجزا

– بلوغ زودرس مرکزی

– بلوغ زودرس اولیه (کاذب)

 

– تفسیر نتایج

 

– درمان

  • در صورت بلوغ زودرس مرکزی با استفاده از آگونیست LH-RH از بلوغ جلوگیری می شود.
  • درمان هایپر پلازی مادرزادی آدرنال (CAH)
  • درمان تومور در صورت نیاز

بلوغ تاخیری

 

عدم مشاهده علائم بلوغ پس از سن ۱۴-۱۳ سالگی(در جوامع اروپائی)

–  علائم بالینی

عدم رشد سینه ها ، عدم رویش مو در ناحیه زیر بغل و عانه

– پروفایل اولیه

هدف از این پروفایل افتراق میان موارد ذیل می باشد:

      –    بلوغ تاخیری                                         شامل : – تستLH-RH(GnRH)

  • هیپوگنادو تروپیک هیپو گونادیسم           + تعیین سطح پایه LHوFSH                            
  • هیپرگنادو تروپیک هیپوگونادیسم                    – استرادیول

                                                                               DHEAS –   برای ارزیابیadrenarche

                                                                 –  ارزیابی قد و سن استخوان برای                              

                                                                                        تشخیص بلوغ تاخیری

                                                                                   – اندازه گیری پرولاکتین برای رد                                    

                                                                                       تشخیص هایپرپرولاکتینمی

– تفسیر نتایج    

                                                  

– درمان

جایگزین (استروژن سپس استروژن و پروژسترون)بجز در حالت بلوغ تاخیری.

توقف ثانویه قاعدگی

(بدون رشد موی غیر طبیعی) زنان با سن کمتر از ۴۶ سال

 

– علائم بالینی

  • فاقد علائم بالینی مشخص
  • عدم بروز قاعدگی به مدت بیش از ۳ ماه

 

یادآوری:

تاریخ آخرین زایمان ، تغییر در وزن ، داروها ، معاینات ژنیتال و سینه ،توقف درمان استروژن-پروژسترون .

 

سابقه :

  • کموتراپی و رادیوتراپی
  • جراحی(زایمان اکتوپیک ، برداشتن تخمدان ، برداشتن آپاندیس)
  • عفونت (STD ,Salpingitis ، توبرکولوزیس)

 

پروفایل اولیه

ابتدا:                                                                    سپس:

اندازه گیری hcG برای رد وجود بارداری                      – FSH ، استرادیول ،(LH)   درصورت منفی بودن hcGپس از ۲-۱ هفته                  – پرولاکتین (PRL)

از نمودار منوترمال استفاده شود(برای رد                      – TSH درصورت بی حوصلگی و/یا                        

وجود بارداری یا تومور تروفوبلاستیک)                          افزایش وزن

                                                                                      هایپوتیروئیدیسم(افزایشTSH

                                                                                      منجر به افزایشTRH می شود که   

                                                                                      باعث تحریک ترشح PRL می گردد.

 

 

 

 

 

تفسیر نتایج

 

توقف ثانویه قاعدگی / اسپانیو منورآهمراه با رشد موی غیر طبیعی

 

– علائم بالینی

عدم وجود قاعدگی به مدت بیش از ۳ ماه یا ۲-۴ دوره در سال

Hirsutism : افزایش رشد مو در نواحی که با هورمون های جنسی تحریک شده است.

     می توان افزایش رشد مو را (از۰-۴) رتبه بندی کرد.

Hirsutismحالت پاتولوژیک به حساب می آید در حالیکه هایپرتریکوزیس، نژادی و           فامیلی می باشد.

  • آکنه ، سبورا
  • چاقی احتمالی (انتشار آندروئید چربی)
  • علائم اخیر Virilization( کلفتی صدا ، کلیتورومگالی)

 

یادآوری:

  • سن بلوغ تنظیم قاعدگی
  • افزایش وزن
  • پیشرفت hirsutism– در حال درمان
  • نمودارهای منوترمیک

– پروفایل اولیه (قبل از روز پنجم در صورت Spaniomenorrhea )

هدف از این پروفایل تشخیص :

  • منشاء هایپراندروژنی ( تخمدان ، آدرنال یا ایدیوپاتیک) می باشد.

موارد Virilization اخیر می تواند با منشاء تومور باشد که در اینصورت تشخیص بیولوژیکی آن باید با سرعت انجام شود.

این پروفایل شامل :

LH, FSH ، پرولاکتین(PRL)

– تستوسترون (T       ۱۷-OH-Progestrone,DHEAS ,

۴-Anderostenedione (D4), E2    

– کورتیزول آزاد در ادرار

 

تفسیر نتایج

 

توقف اولیه قاعدگی

زنان جوان ، بزرگسال

– علائم بالینی

علائم جنسی ثانویه اغلب مشاهده نمی شود.(عدم بلوغ)

اندام های تناسلی خارجی (موهای ناحیه عانه ، Clitoris, Vulva) رشد نکرده یا دارای رشد کمی می باشند.

پروفایل اولیه

E2, LH ,FSH

 

 

تفسیر نتایج

هایپرپرولاکتینمی

نقش فیزیولوژیک- تنظیم

پرولاکتین (= هورمون لاکتو تروپیک)یک هورمون پپتیدی می باشد .

نقش : شروع و تداوم شیردهی

ترشح توسط هیپوفیز بر اساس ریتم روزانه

(حداکثر بین ۲am و ۶am ؛ حداقل : ۱۰am و ۱۲pm)

 

تنظیم

مهارترشح توسط دوپامین هیپوتالامیک

تحریک ترشح با TRH

سایر فاکتورهائی که ترشح را افزایش می دهند : استرس ، هورمون های تیروئیدی، کورتیکوئیدها، استروژن ها ، ورزش ، وعده های غذائی و برخی داروها.

 

– پروفایل اولیه

نکاتی که در اندازه گیری پرولاکتین باید رعایت شود:

استراحت (عدم استرس)

 

پرسش های جزئی: تاریخ آخرین دوره قاعدگی ، ورزش سنگین ، در حال درمان

مقادیر مرجع:

مردان و بچه ها                 <15ng/ml

زنان                               <25ng/ml

زنان یائسه           <20ng/ml

زنان باردار               افزایش غلظت تا زمان تولد نوزاد

 

تفسیر نتایج

همایپوپرولاکتینمی

آستانه ای برای کمبود ترشح وجود ندارد ، مقادیر پایین دارای ارزش بالینی نمی باشند.

 

درمان

در صورت هایپرپرولاکتینمی اولیه درمان با آگونیست دوپامین و / یا جراحی

داروهای ایجاد کننده هایپرپرولاکتینمی(مثال)

داروهای سایکوتروپیک

داروهای ضد افسردگی

استروژن ها

متکلوپرامید

داروهای با منشاء تریاک

Cimetidine

Romitidine

پیش یائسگی

 

علائم بالینی

PerimenoPause : وضعیت فیزیولوژیکی مشابه سن ۵۰-۴۵ سالگی با دوره های نامنظم یا کوتاه تر:

فاز فولیکولار کوتاهتر(کاهش E2 و افزایش FSH)سپس کمبود جسم زرد با Pgâ و LHá کهE2  را تحریک می کند.

 

علائم بالینی همزمان : درد در ناحیه سینه ها، انبساط شکمی و لگنی، افزایش وزن ، سرخ شدن چهره، زودرنجی

 

پروفایل اولیه

FSH : Perimenopause قبل ازD5 á(کاهش ذخیره فولیکولی)

درمان و / یا پیگیری

عدم ثبات هورمونی (در بین افراد و در خود فرد) اغلب نیاز به درمان پروژسترون تا قطع قاعدگی دارد.

 

یائسگی

علائم بالینی

یائسگی تائید شده : سطح استروژن به شدت کاهش می یابد(عدم وجود قاعدگی به مدت بیش از یک سال)

یائسگی زود هنگام : پس از برداشتن تخمدان ها از طریق جراحی یا شیمیائی ، گرفتن اشعه، شیمی درمانی ، استرس شدید ، شوک موثر ، آدنومای هیپوفیز ، جراحی هیپوفیز.

یائسگی تائید شده :LH á ,FSH áá  , E2ââ

 

درمان و / یا پیگیری

درمان هورمونی جایگزین

مزایای کوتاه و دراز مدت

  • کیفیت زندگی
  • پیشگیری از بیماریهای قلبی – عروقی
  • کاهش خطر استئوپروز
  • ارزیابی مزایای مرتبط با قلب و استخوان ها در مقابل خطر سرطان سینه

 

مانیتورینگ بیولوژیک درمان جایگزین هورمون

  • در صورت نیاز،E2 برای تعیین دوز در صورت درمان جایگزینی هورمون بصورت جلدی
  • FSH(<30 Iu/l)
  • پروفایل کربوهیدرات – لیپید بصورت سالیانه یا دو سال یکبار

مانیتورینگ بالینی و رادیولوژیکی (ماموگرافی ، اسکن اولتراسوند)

 

تست های بررسی های دینامیک

آزمون (GnRH یا)LH-RH

تزریق وریدی ۱۰۰µg/m²  (برای بچه ها) یا  ۱۰۰µg (برای بزرگسالان )  از LH-RH در T0

اندازه گیری FSH یا LH در T15, T0, T20, T40, T60, T90– دقیقه.

آزمون L-Dopa یا TRH

 

تولید پرولاکتین

– با L-DoPa کاهش می یابد.

اندازه گیری PRL در T0, T15, T30, T60, T90, T120 دقیقه.

حداکثر کاهش در T60و T90

– با TRH افزایش می یابد.

اندازه گیری PRL در T0, T15,T30, T60, T90, T120 دقیقه.

افزایش ۲۰۰-۳۰۰% بین T15وT60

 

آزمون Synacthen(ACTH سنتتیک)

تزریق عضلانی ۰٫۲۵mg سیناکتن در T0 (0.125mg در صورتیکه سن ۲ سال باشد)

اندازه گیری کورتیزول ، آلدوسترون ،DHEAS و آندروستندیون در T30,T0و /یا T60 دقیقه.

پاسخ طبیعی زمانی بدست می آید که افزایش در کورتیزول و آلدوسترون (حداقل دو برابر) مشاهده شود ، بدون تغییر قابل ملاحظه ای در سایر پارامترها.

برچسب ها
مشاهده بیشتر

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

همچنین ببینید

بستن
%u0637%u0631%u0627%u062D%u06CC %u0633%u0627%u06CC%u062A
بستن